|
U kotów występuje układ grupowy krwi do którego należą grupa krwi A, B oraz AB, tak określane są antygeny na powierzchni krwinek czerwonych nie są one jednak analogiczne z antygenami erytrocytarnymi u ludzi. Grupy krwi u kotów są dziedziczone zgodnie z prawami Mendla, a geny kodujące grupę krwi A lub B zajmują to samo locus, Gen kodujący grupę A dominuje całkowicie nad genem kodującym grupę B. Dziedzicznie grup krwi u kotów nie jest związane z płcią, a geny znajdują się w chromosomach autosomalnych. Koty o grupie krwi A mogą być homozygotą (AA) lub heterozygotą (AB), natomiast koty o grupie B zawsze są homozygotą recesywną (bb).
Procentowo rozkład grup krwi u kotów zależy od lokalizacji geograficznej, jak również występuje zróżnicowanie w obrębie ras, jakkolwiek dominującym typem krwi jest typ A. Grupa krwi AB jest spotykana jedynie w populacjach, gdzie występuje grupa B. Procentowy rozkład grup krwi w zależności od rasy kota przedstawia tab.1 tab. 1 Rozłożenie układu grupowego AB w poszczególnych rasach kotów | Rasa kota | % kotów z grupą krwi A | % kotów z grupą krwi B | | Perski | 86 | 14 | | Egzotyczny | 73 | 27 | | Perski colourpoint | 94 | 6 | | Norweski Leśny | 93 | 7 | | Maine Coon | 97 | 3 | | Amerykański krótkowłosy, Burski, Syjamski, Orientalny, Tonkijski, Rosyjski Niebieski | 100 | 0 | | Sfinks | 83 | 17 | | Somalijski, Birmański | 82 | 18 | | Szkocki Zwisłouchy | 81 | 19 | | Cornish Rex | 67 | 33 | | Brytyjski Krótkowłosy | 64 | 36 | | Devon Rex | 59 | 41 | | Abisyński, Japoński Bobtail | 84 |
|
Diagnostyka grup krwi u kotów ma istotne znaczenie hodowlane ze względu na występowanie u nowo narodzonych kociąt schorzenia zwanego izoelektrolizą tzn. rozpadem czerwonych krwinek. Choroba ta występuje w sytuacji gdy kocięta z grupą krwi A lub AB są karmione przez kotkę mającą grupę krwi B. Rozpad erytrocytów kociąt powodują przeciwciała anty-A wchłonięte wraz z siarą do przewodu pokarmowego kociąt z grupą krwi A lub AB. Często obserwowanym zjawiskiem są zejścia śmiertelne w ciągu kilkunastu godzin od narodzin zdrowych kociąt. Dlatego w pracy hodowlanej tak ważne jest typowanie grup krwi kotów przeznaczonych do rozrodu. Kojarzenie kotki o grupie krwi B z kocurem mającym tą samą grupę krwi pozwala uzyskać cały miot kociąt homozygotycznych pod względem allelu B. Kojarzenie kotki z grupa krwi B z kocurem o krwi nie zgodnej skutkuje otrzymaniem kociąt o grupie krwi B oraz AB, u których może pojawić się izoelektroliza. W tym przypadku należy miot zaraz po urodzeniu odstawić od matki na ok. 24 godziny do momentu pojawienia się bariery jelitowej nieprzepuszczalnej przeciwciał do krwi. Miot taki należy podstawić matce zastępczej o tej samej grupie krwi lub dokarmiać preparatami mlekozastępczymi, w tym przypadku może pojawić się braki u kociąt odporności biernej. Krycie kotki o grupie krwi A kocurem o grupie krwi B może prowadzić do uzyskania kociąt z przeciwną grupą krwi niż matka jednak przeciwciała anty-A w siarze i mleku nie powodują aż tak drastycznego rozpadu krwinek i kocięta przeżywają. Tab. 2 Możliwe genotypy kociąt po kryciu kotki z grupą krwi B kocurem o fenotypie A | kotka kocur | AA | AB | | bb | A | A | A | B | | b | Ab | Ab | Ab | Bb | | b | Ab | Ab | Ab | bb | Żródlo: Weterynaria w praktyce 09-10/2005 "Znaczenie grup krwi i przeciwciał" lek. wet. Marta Siemieniuch, dr. n. wet. Wiesław Bielas |